TAM TỰ KINH DỄ NHỚ NHẤT | 三字经 [TAMTUKINH] 10 Đạo lương thục, mạch thử tắc

Bài 10: ĐẠO LƯƠNG THỤC, MẠCH THỬ TẮC.

 

1 2 3 4

稻粱菽，麥黍稷； 此六穀，人所食。 馬牛羊，雞犬豕； 此六畜，人所飼。

Đạo lương thục, mạch thử tắc; Thử lục cốc, nhân sở thực. Mã ngưu dương, kê khuyển thỉ; Thử lục súc, nhân sở tự.

Nguyên văn

稻(dào) 粱(liáng) 菽(shú)，麦(mài) 黍(shǔ) 稷(jì)，

此(cǐ) 六(liù) 谷(gǔ)，人(rén) 所(suǒ) 食(shí)。

马(mǎ) 牛(niú) 羊(yáng)，鸡(jī) 犬(quǎn) 豕(shǐ)，

此(cǐ) 六(liù) 畜(chù)，人(rén) 所(suǒ) 饲(sì)。

1. Đạo, lương, thúc, mạch, thử, tắc
2. Đó là sáu giống lúa mà người ta ăn.
3. Ngựa, bò dê, gà, chó, heo
4. Đó là sáu vật mà người ta nuôi

Giải nghĩa văn tự :

Đạo, lương, thúc, mạch, thử, tắc là sáu giống lúa mà người ta ăn. Ngựa, bò dê, gà, chó, heo là sáu loại súc vật mà người ta nuôi.

 

Từ vựng

(1) Đạo (稻): chỉ cây lúa, hạt lúa sau khi tách vỏ thì gọi là gạo (đại mễ).

(2) Lương (粱): thường gọi là Túc, chính là kê (tiểu mễ), hạt sau khi tách vỏ thì được hạt gạo kê .

(3) Thục (菽): tên gọi chung các loại đậu (đỗ)

(4) Mạch (麥): lúa mạch; mạch có nhiều loại gồm lúa mì (tiểu mạch), đại mạch, mạch đen, yến mạch, v.v.

(5) Thử (黍): lúa nếp, lá mỏng dài và nhọn, có lông thô, gân lá song song, hạt trắng hoặc vàng, có chất dính.

(6) Tắc (稷): lúa nếp; có hai loại, loại có nhựa dính gọi là thử (黍), loại không dính gọi là tắc (稷), hiện nay gọi là Cao lương. (Ngày xưa cho rằng lúa tắc quý nhất trong trăm giống lúa, cho nên gọi thần lúa là tắc.)

(7) Cốc (穀): tên gọi chung của lương thực

(8) Sở (所): trong bài chỉ nghĩa “là” hoặc “được”

(9) Thực (食): đồ ăn

(10) Khuyển (犬): chó

(11) Thỉ (豕): lợn

(12) Súc (畜): loài vật mà con người nuôi dưỡng

(13) Tự (飼): nuôi, chăn nuôi

Phân tách chữ:

 

Chữ hán	Phân tách				Triết tự
稻 Đạo (Lúa nước)	禾 Hòa (Lúa, mạ)	舀 Yểu (Múc nước)
粱 Lương (Gạo, kê)	刅 Sang (Đau, bị thương)	米 Mễ (Gạo )
菽 Thục (Đỗ, đậu)	艹 Bộ thảo (Cỏ)	叔 Thúc (Em, Chú ruột )
雞 Kê (Con gà)	奚 Hề (Người ở)	隹 Chuy (Chim đuôi cộc )

 

Tập viết (Viết đè lên nét mờ)

 

稻	粱	菽	,	麥	黍	稷
此	六	穀	,	人	所	食
馬	牛	羊	,	雞	犬	豕
此	六	畜	,	人	所	飼